Thực hiện Nghị quyết 21 ngày 25/10/2017 của Ban Chấp hành Trung ương khóa XII về công tác dân số trong tình hình mới: “Dân số là yếu tố quan trọng hàng đầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Công tác dân số là nhiệm vụ chiến lược, vừa cấp thiết vừa lâu dài; là sự nghiệp của toàn Đảng, toàn dân”, những năm qua, Sở Y tế đã chủ động, tích cực phối hợp với các sở, ban, ngành, hội đoàn thể trong thực hiện các mục tiêu về công tác dân số. Qua đó, góp phần tạo sự chuyển biến mạnh mẽ trong nhận thức và hành động của các cấp ủy, chính quyền, cán bộ, đảng viên, các tầng lớp nhân dân về công tác dân số trong tình hình mới.
Giai đoạn 2019-2023, Sở Y tế đã ký kết chương trình phối hợp thực hiện công tác dân số với các đơn vị: Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy, Đảng ủy Khối các cơ quan tỉnh, Sở Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT), Hội Nông dân tỉnh, Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) tỉnh. Nội dung của hoạt động phối hợp bảo đảm toàn diện, đa dạng, tập trung vào đẩy mạnh công tác tuyên truyền, đưa các nội dung về dân số và phát triển lồng ghép một cách phù hợp vào chương trình, hoạt động của các ban, ngành, đoàn thể, đơn vị. Cụ thể trong chương trình phối hợp với Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy, đã tiếp tục quán triệt, triển khai thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 21-NQ/TW ngày 25/10/2017 của Ban Chấp hành Trung ương khóa XII về công tác dân số trong tình hình mới và các văn bản liên quan đến cán bộ, đảng viên và tuyên truyền sâu rộng trong các tầng lớp nhân dân.
Thông qua các hội nghị báo cáo viên, giao ban báo chí, giao ban khối tư tưởng - văn hóa; khối khoa giáo; biên tập, phát hành Bản tin Thông báo nội bộ… hằng tháng, quý, Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy đã chỉ đạo, định hướng, tuyên truyền các nội dung về dân số và phát triển cho các cơ quan báo chí trên địa bàn tỉnh, đội ngũ báo cáo viên và cán bộ làm tuyên giáo từ tỉnh đến cơ sở. Hệ thống báo cáo viên từ tỉnh đến cơ sở tích cực tuyên truyền vận động các địa phương thực hiện tốt các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về công tác dân số gắn với việc thực hiện nhiệm vụ chính trị của địa phương, đơn vị, đồng thời đề cao vai trò gương mẫu của cán bộ, đảng viên trong việc thực hiện chính sách dân số.
5 năm qua, Ban Tuyên giáo đã phối hợp với Chi cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình (KHHGĐ) tổ chức tập huấn Chương trình sức khỏe Việt Nam và tổ chức hội nghị triển khai Chiến lược Dân số Việt Nam đến năm 2030 cho gần 1.000 báo cáo viên tuyên giáo toàn tỉnh. Công tác phối hợp giữa Sở Y tế và Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy đã góp phần nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp ủy, chính quyền, cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân trong thực hiện công tác dân số và phát triển.
Thực hiện chương trình phối hợp, ngành Giáo dục quan tâm thực hành chế độ dinh dưỡng khoa học, giúp trẻ phát triển tốt về thể lực, trí tuệ.
Công tác phối hợp với Sở GD&ĐT cũng đã mang lại hiệu quả rất lớn, có tác dụng lâu dài bởi đã đưa công tác dân số và phát triển vào trong hệ thống trường học để giáo dục cho các em học sinh, những công dân tương lai của đất nước. Sở Y tế đã phối hợp với Sở GD&ĐT tổ chức các hoạt động tuyên truyền, tập huấn về chăm sóc dinh dưỡng, dân số - sức khoẻ sinh sản (SKSS) cho lãnh đạo, nhân viên, giáo viên dạy các bộ môn liên quan của các trường THCS, THPT toàn tỉnh nhằm tăng cường sự chỉ đạo, hướng dẫn và tổ chức thực hiện công tác dân số và phát triển trong hệ thống các trường THCS, THPT.
5 năm qua đã tổ chức tập huấn cho gần 800 các chức danh (ban giám hiệu, giáo viên sinh học, giáo dục công dân, y tế trường học, bí thư chi đoàn, tổng phụ trách đội) các trường THCS, THPT về chăm sóc sức khỏe sinh sản cho học sinh. Tập huấn kiến thức chăm sóc dinh dưỡng cho giáo viên mầm non toàn tỉnh; kỹ năng hướng dẫn trẻ em cách ăn uống để phát triển thể lực, tầm vóc và phòng, chống suy dinh dưỡng cho cán bộ, giáo viên dạy môn học có liên quan các trường tiểu học toàn tỉnh. Sở GD&ĐT cũng đã chỉ đạo các Phòng GD&ĐT phối hợp với Chi cục Dân số - KHHGĐ; Trung tâm Y tế huyện, thị xã, thành phố tổ chức trên 100 buổi truyền thông ngoại khóa những nội dung về chăm sóc SKSS vị thành niên/thanh niên, tình bạn, tình yêu; các biện pháp tránh thai phù hợp; tình dục an toàn và phòng mang thai ngoài ý muốn; hướng dẫn chế độ dinh dưỡng, chế độ tập luyện, nghỉ ngơi... tại các trường THCS; THPT thu hút hàng chục nghìn học sinh, giáo viên tham dự. Tổ chức ra mắt Câu lạc bộ truyền thông chăm sóc SKSS cho học sinh tại 12 trường THCS, THPT. Thông qua các hoạt động đã giúp các em có lối sống lành mạnh, trách nhiệm trong tình bạn, tình yêu, biết bảo vệ bản thân khi có nguy cơ bị xâm hại tình dục, đặc biệt giúp các em không còn lo lắng, băn khoăn trước những thay đổi về thể chất, tâm sinh lý của bản thân.
Với Hội LHPN tỉnh, nhờ thực hiện chương trình phối hợp đã lồng ghép nội dung dân số và phát triển vào hoạt động của công tác hội. Mỗi cán bộ hội còn được tập huấn để trở thành những tuyên truyền viên của ngành dân số, tích cực phổ biến các chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước về công tác dân số trong tình hình mới, các kiến thức để nâng cao chất lượng dân số. 5 năm qua đã tập huấn cho trên 1.000 cán bộ, phụ nữ về chủ động chăm sóc SKSS; cách tư vấn, hướng dẫn chăm sóc dinh dưỡng cho phụ nữ mang thai, phụ nữ có con dưới 5 tuổi suy dinh dưỡng hoặc thừa cân béo phì; Kỹ năng tuyên truyền, vận động cho phụ nữ mang thai và phụ nữ chuẩn bị mang thai về lợi ích của việc thực hiện chẩn đoán, sàng lọc trước sinh và sơ sinh để tránh sinh con bị dị tật; Kiến thức chăm sóc SKSS để tư vấn cho đối tượng trong độ tuổi sinh đẻ về chăm sóc SKSS...
Cùng với đó, tổ chức nhiều hội nghị nói chuyện chuyên đề cho phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ về nguyên nhân, hệ lụy của việc sinh nhiều con và lựa chọn giới tính khi sinh. Hướng dẫn chăm sóc SKSS chủ động cho phụ nữ và trẻ em gái trong các gia đình sinh con một bề là gái lồng ghép nói chuyện chuyên đề về nguyên nhân, hệ lụy của mất cân bằng giới tính khi sinh.
Hội LHPN tỉnh tiếp tục duy trì và xây dựng các mô hình Câu lạc bộ chi hội, tổ phụ nữ không có người sinh con thứ 3 trở lên. Đẩy mạnh tuyên truyền, vận động các cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ sinh đủ 2 con; các bà mẹ mang thai đi khám sức khỏe định kỳ, tiêm phòng uốn ván đầy đủ, tham gia sàng lọc trước sinh và sơ sinh để phát hiện các bất thường, dị tật ở thai nhi, trẻ sơ sinh.
Việc quan tâm chỉ đạo, thực hiện tốt công tác phối hợp đã góp phần tạo chuyển biến mạnh mẽ trong nhận thức, hành động của các cấp uỷ, chính quyền, cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân về công tác dân số và phát triển, góp phần thực hiện tốt các mục tiêu về dân số.
Đỗ Hồng